INLEIDEND
De afgelopen 70 jaar, sinds de sluiting van de mijnen, is er veel gedaan en geprobeerd in Zuid-Limburg. Maastricht heeft op papier een duidelijke ontwikkeling doorgemaakt; veel andere plekken hebben daar minder van geprofiteerd. Ook daar zijn mooie dingen gebeurd — zoals de Culturele Lente van Heerlen — maar de grotere beweging blijft lastig: jongeren trekken weg, de regio vergrijst en oude tegenstellingen blijven soms hardnekkig aanwezig. Sittard-Geleen kent vergelijkbare uitdagingen. En ook Maastricht ontkomt daar niet aan zodra je buiten de oude stadsmuren kijkt.
En dat terwijl de Zuid-Limburgse driehoek een van de mooiste regio’s van Nederland is, met een uitzonderlijk goede ligging en enorm veel kwaliteiten. We hebben geschiedenis, landschap, cultuur, kennis, makers en ondernemerschap. Soms zijn we misschien iets te zuinig op wat we kennen. Dat ‘Dea is va doa, en dem is va hei‘ is nog wel vaak grappig bedoeld, maar mag nooit betekenen dat er geen ruimte is voor het nieuwe en echte verbondenheid in de weg staat. Juist daarin ligt onze kans: ruimte maken, samenwerken en elkaar iets gunnen.
Kunst en cultuur laten dat keer op keer zien. In allerlei vormen vertellen makers hetzelfde verhaal: hier is veel mogelijk als we elkaar weten te vinden.
Stichting Safraan wil deze beweging sterker te maken. Om verbinding te zoeken, ideeën uit te proberen en samen een nieuw, positief verhaal te maken. Veel ideeën van Safraan zijn overigens niet nieuw of zelfbedacht. Ze zijn eerder bedacht en ingebracht, bijvoorbeeld rond de kandidatuur voor Culturele Hoofdstad 2018. Ze zijn zo waardevol — misschien is dit juist het moment om ze opnieuw op te pakken. Natuurlijk is de lijst ook niet compleet. Het is een aanzet.
Stichting Safraan wil bijdragen aan zo’n structuur. Als we samen kracht maken, goede ideeën verbinden en ruimte geven aan initiatief, kan er veel veranderen. Het vrijkomende vastgoed als gevolg van de vergrijzing biedt kansen: voor nieuwe bewoners, makers, ondernemers en initiatieven. Zo kunnen we de spiraal doorbreken en niet alleen problemen, maar vooral talent, inspiratie en nieuwe energie naar de regio halen.
BASIS IDEEEN
1. Alles voor Verbinding.
De tegenstellingen uit het verleden en oud zeer overwinnen.
2. Instellen van de Culturele Ronde Tafel / Makersraad.
3. Echt Ruimte maken voor ‘Creative Industries’.
4. Bredere Cultuurkaart, Cultuurbussen tussen instellingen, Nachttrein op vrijdag en zaterdag.
5. Betere media & communicatie.
6. Ruimte bieden voor talent en vooral talent naar de regio halen.
7. Een jaarlijks Zuid‑Limburg Manifest.
Een thema, alle steden doen mee, “De Stad als Atelier”, “De Nacht als Verbinder” , “De Regio als Landschap van Makers”. Elke stad doet iets. Elke maker draagt bij. Elke organisatie programmeert binnen hetzelfde thema, een verhaal, verspreid over meerdere steden.
8. De Cultuurfietssnelweg
Een van de honderden fietsroutes gaandeweg omtoveren tot een groot Kunstwerk
9. Een Zuid‑Limburgse Cultuurburgemeester.
Hij moet overstijgen, inspireren, samen werken, het oude leed moet weg. Het was keramiek, het was kool en nu is Samen, de Einstein telescoop komt er hopelijk aan!
10. De Toren van Maurer in Valkenburg
Het was een geweldig idee voor Vaals maar nog veel beter in Valkenburg! Het symbool voor de Regio en haar verhaal, alles in een. Fenomenaal design, het ding voor de Regio.